ฆสพ.สบส. ๒๙๘๓/๒๕๖๗

ทำไมเวลานอนไม่หลับหลายวัน ต้องเป็นสิวอักเสบเม็ดใหญ่ตลอดเลย

เรื่องนี้ยืนยันได้ชัดเจน งานวิจัยทางผิวหนังระบุว่า ผู้ที่มีปัญหาการนอนไม่หลับเรื้อรัง (Chronic Insomnia) มีแนวโน้มจะพบ ความรุนแรงของสิว (Acne Severity score) สูงกว่า ผู้ที่นอนหลับปกติถึง 2 เท่า โดยเฉพาะในกลุ่มสิวอักเสบค่ะ

คือแบบนี้ค่ะ การนอนไม่หลับส่งผลกระทบโดยตรงต่อวงจรการเกิดสิวผ่าน 3 กลไกหลักๆ คือ การพุ่งสูงขึ้นของฮอร์โมนความเครียด (Cortisol) ที่ไปกระตุ้นต่อมไขมันให้ผลิตน้ำมันส่วนเกิน, การลดลงของประสิทธิภาพเกราะป้องกันผิว ทำให้แบคทีเรียเข้าจู่โจมได้ง่าย, และ การเกิดภาวะดื้ออินซูลินชั่วคราว ที่เร่งกระบวนการอักเสบให้รุนแรงขึ้น ทั้งหมดนี้ทำให้เมื่อพักผ่อนไม่เพียงพอ ผิวจึงตอบสนองด้วยการเป็น สิวอักเสบเม็ดใหญ่ ที่รักษายากกว่าปกติค่ะ และที่สำคัญไม่จำเป็นต้องนอนไม่หลับติดต่อกันหลายวันด้วย คืนเดียวก็เกิดสิวอักเสบเม็ดเป้งได้ค่ะ

แนวทางการรักษาหมอสรุปให้ด้านล่างนะคะ


หมายเหตุ: คำตอบนี้เป็นเพียงการให้ข้อมูลเบื้องต้น กรุณาทำนัดเข้ามาพบแพทย์เพื่อตรวจและรับข้อมูลโดยละเอียด

ร่างกายเราเหมือนโรงงานที่ต้องมีการซ่อมบำรุงช่วงกลางคืน พอเราไม่ได้นอน โรงงานรวน เครื่องจักรพัง ก็เลยเกิดเรื่องแบบนี้ค่ะ

ฮอร์โมนเครียด (Cortisol) ตัวการหน้ามันและสิวเห่อ

เมื่อเรานอนไม่หลับ ร่างกายจะเครียดโดยที่เราไม่รู้ตัวค่ะ สมองจะสั่งให้หลั่ง ฮอร์โมนคอร์ติซอล (Cortisol) ออกมาเยอะผิดปกติ เหมือนร่างกายกำลังเตรียมพร้อมสู้รบตลอดเวลา

  • ผลที่เกิด ฮอร์โมนตัวนี้จะไปกระตุ้น ต่อมไขมัน (Sebaceous Gland) ให้ผลิตน้ำมันออกมา “มากเกินความจำเป็น”

คนไข้สังเกตไหมคะ วันไหนอดนอน ตื่นมาหน้าจะเยิ้มกว่าปกติ ทั้งที่ทาครีมตัวเดิม น้ำมันส่วนเกินนี้แหละค่ะที่เป็นอาหารชั้นดีของแบคทีเรียสิว จนกลายเป็นสิวอักเสบเม็ดเป้ง

เกราะป้องกันผิวพัง (Skin Barrier Breakdown)

ช่วงเวลาที่เราหลับลึก คือช่วงเวลาทองที่ผิวจะ ซ่อมแซมเซลล์ที่สึกหรอ และสร้างความแข็งแรงให้เกราะป้องกันผิว

ผลที่เกิด พอไม่ได้นอน กระบวนการนี้หายไป เกราะป้องกันผิว (Skin Barrier) เลยอ่อนแอลง ทำให้สิ่งสกปรก ฝุ่น หรือแบคทีเรีย C. Acnes เจาะเข้าผิวได้ง่ายขึ้น เหมือนบ้านที่ลืมล็อคประตูหน้าต่างตอนกลางคืน โจร (แบคทีเรีย) ก็เข้ามายกเค้าได้ง่ายๆ สิวเลยขึ้นง่ายและหายช้ากว่าปกติค่ะ

ภาวะดื้ออินซูลินชั่วคราว (Insulin Resistance)

อันนี้คนไม่ค่อยรู้ค่ะ การนอนน้อยทำให้ร่างกายจัดการระดับน้ำตาลในเลือดได้แย่ลง ร่างกายจะหลั่ง อินซูลิน ออกมาสูงขึ้นเพื่อจัดการน้ำตาล

  • ผลที่เกิด อินซูลินที่สูงปรี๊ด จะไปกระตุ้นการผลิตน้ำมันและการอักเสบของผิวหนังโดยตรง ทำให้สิวที่ขึ้นมา เป็นสิวอักเสบ บวม แดง และเจ็บมาก

ช่วงดึกๆ ที่เรานอนไม่หลับ เรามักจะหิวของหวานหรือแป้งใช่ไหมคะ? นั่นแหละค่ะ ยิ่งกินแป้งตอนดึก + อินซูลินสูง = สิวอักเสบระเบิดแน่นอน

ฉีดสิว เม็ดแรก 100 เม็ดต่อไป 50 ฉีดสิวอักเสบ (Acne Injection) ที่ D’ Lovevery Clinic

ตารางรักษาและกู้ผิว ฉบับคนนอนน้อย (Sleep Deprivation Recovery)

ระยะเวลาเป้าหมายการรักษาทางการแพทย์ / สกินแคร์การปรับพฤติกรรม
ระยะสั้น (SOS)
(1-3 วันแรก)
ลดบวม ลดปวด ยุบไว
หยุดการอักเสบทันที
1. แต้มสิว: ใช้กลุ่ม Benzoyl Peroxide หรือ Salicylic Acid เฉพาะจุด
2. แผ่นแปะสิว: ช่วยดูดของเหลวและกันมือเราไปจับ
3. ฉีดสิว (Intralesional Injection): ถ้าเม็ดใหญ่และเจ็บมาก ให้รีบมาหาหมอเพื่อฉีดลดบวม (เฉพาะกรณีจำเป็น)
1. ประคบเย็น: ลดการอักเสบแดง
2. งดสครับผิว: ห้ามขัดหน้าเด็ดขาด
3. ดื่มน้ำ 3 ลิตร: ชดเชยความชุ่มชื้นที่เสียไปจากการอดนอน
ระยะกลาง (Recovery)
(1-2 สัปดาห์)
ฟื้นฟูเกราะป้องกันผิว
ลดรอยแดง/ดำ
1. Moisturizer: เน้นกลุ่ม Ceramide, Hyaluronic Acid เพื่อเสริม Skin Barrier
2. Niacinamide: ช่วยลดการผลิตน้ำมันและลดรอยแดง
3. งด AHA/BHA เข้มข้น: พักการผลัดผิวแรงๆ ไปก่อนจนกว่าสิวจะยุบสนิท
1. นอนก่อนเที่ยงคืน: ช่วงเวลา Golden Hour ของผิวคือ 22.00-02.00 น.
2. งดของหวาน/นมวัว: ลดการกระตุ้นอินซูลินที่ทำให้สิวเห่อ
ระยะยาว (Maintenance)
(1 เดือนขึ้นไป)
ป้องกันการเกิดซ้ำ
ปรับสมดุลฮอร์โมน
1. Retinoids (วิตามินเอ): ทาก่อนนอนเพื่อคุมการผลัดเซลล์ผิวและลดอุดตัน (ปรึกษาหมอก่อนใช้นะคะ)
2. กันแดด: ห้ามลืมเด็ดขาด เพราะผิวที่เคยอักเสบจะไวต่อแสง
1. Sleep Hygiene: จัดตารางนอนให้ตรงเวลาทุกวัน
2. จัดการความเครียด: เพื่อคุมระดับฮอร์โมน Cortisol ให้อยู่ในระดับปกติ

คำถามอื่นๆที่พบบ่อย