พวกกระแดด ฝ้าหนาๆถ้ารักษาจนหาย จะกลับมาเป็นอีกได้ไหม

รักษาหายแล้ว… จะกลับมาเป็นอีกได้ไหม?

คำถามนี้เป็นสิ่งที่คนไข้หลายคนกังวลใจมากที่สุดเลยค่ะ หมอต้องบอกตามตรงว่า ฝ้าและกระแดดมีโอกาสกลับมาเป็นซ้ำได้สูงมาก ค่ะ แม้เราจะรักษาจนจางลงไปได้มากแล้วก็ตาม นั่นเป็นเพราะว่าการรักษาที่เราทำไปนั้น ส่วนใหญ่เป็นการ ยับยั้งการสร้างเม็ดสีที่ผิดปกติ และผลัดเซลล์ผิวที่มีเม็ดสีออกมา แต่ไม่ได้เป็นการ “กำจัดต้นตอ” ของปัญหาที่แท้จริงอย่างถาวรค่ะ ผิวของเรายังคงมีเซลล์สร้างเม็ดสีที่พร้อมจะทำงานหนักเกินไปเมื่อเจอปัจจัยกระตุ้นนั่นเอง

ทำไมเราไม่เอาเซลล์เม็ดสีออกไปเลย จะได้กำจัดตั้งแต่ต้นตอ?

“เซลล์เม็ดสี” หรือที่เราเรียกว่า Melanocyte (เมลาโนไซต์) เนี่ย ไม่ใช่ผู้ร้ายนะคะ แต่จริงๆ แล้วเค้าคือ ผู้พิทักษ์ผิวของเรา ต่างหากค่ะ หน้าที่หลักของเค้าคือการ ผลิตเม็ดสีเมลานิน (Melanin) ซึ่งเจ้าเม็ดสีตัวนี้เองค่ะที่ทำหน้าที่เป็น เกราะป้องกันผิวตามธรรมชาติ จากแสงแดดและรังสี UV ที่เป็นอันตราย

ลองนึกภาพดูนะคะ ถ้าเราเอาเซลล์เม็ดสีเหล่านี้ออกไปจนหมด ผิวของเราจะ สูญเสียการป้องกันตามธรรมชาติ ไปทันทีเลยค่ะ นั่นหมายความว่าผิวจะ อ่อนแอและเสี่ยงต่อการถูกทำร้ายจากแสงแดดสูงมาก ไม่ใช่แค่เรื่องความสวยความงามนะคะ แต่รวมถึง ความเสี่ยงในการเกิดมะเร็งผิวหนัง ก็จะเพิ่มขึ้นอย่างน่ากลัวเลยค่ะ

อีกอย่างคือ เซลล์เม็ดสีเหล่านี้ กระจายตัวอยู่ทั่วชั้นผิวหนังของเรา ค่ะ ไม่ได้อยู่แค่ตรงที่เป็นฝ้าหรือกระเท่านั้น การจะเลือกเอาออกเฉพาะเซลล์ที่ทำงานผิดปกติโดยไม่ทำลายเซลล์รอบข้าง และไม่ให้ผิวบริเวณนั้นด่างขาวไปเลย เป็นเรื่องที่ ซับซ้อนและทำได้ยากมากๆ ในทางการแพทย์ปัจจุบันค่ะ หากเราเอาออกไม่หมด หรือเอาออกในลักษณะที่ไม่ควบคุม ก็อาจทำให้ผิวเป็นรอยด่างขาวถาวรได้ ซึ่งแน่นอนว่าไม่มีคนไข้คนไหนอยากให้เกิดขึ้นจริงไหมคะ

ดังนั้น เป้าหมายในการรักษาฝ้าและกระแดดของเราจึงไม่ใช่การ “กำจัด” เซลล์เม็ดสีเหล่านี้ไปเลยค่ะ แต่เป็นการ “ควบคุม” การทำงานของพวกเค้าให้อยู่ในภาวะปกติ คือไม่ผลิตเม็ดสีมากเกินไป และช่วยผลัดเซลล์ผิวที่มีเม็ดสีส่วนเกินให้หลุดออกไปนั่นเองค่ะ

หมอจึงยังคงเน้นย้ำเรื่อง การป้องกันผิวจากแสงแดดอย่างสม่ำเสมอ และ การดูแลผิวอย่างถูกวิธี เป็นสิ่งสำคัญที่สุดนะคะ เพราะเป็นการช่วยให้ผู้พิทักษ์ผิวของเราทำงานได้อย่างสมดุล และไม่ถูกกระตุ้นให้ผลิตเม็ดสีมากเกินความจำเป็นค่ะ